Feeds:
Posts
Comments

Archive for the ‘Others’ Category

Dốc hết trái tim

Image

Buổi cuối cùng của lớp học về thương hiệu đã kết thúc hôm qua. Các bài present của các nhóm hay hơn tôi mong đợi. Những cái bắt tay nắm chặt, những cái ôm chân thành, nhiều nụ cười rạng rỡ. Các bạn đã “Save the best for the last”.

11 buổi học không dài. Nhưng đủ dài để tôi thấm thía với câu nói của Howard Schultz (người sáng lập Strabucks): cái gì xuất phát từ trái tim sẽ đến được với trái tim.

11 buổi học không dài. Nhưng đủ dài để “huấn luyện viên” và “cầu thủ” cảm nhận được sự chân thành & tâm huyết. Tâm huyết  trong từng slide bài giảng muốn gửi gắm, chân thành trong từng chia sẻ trải nghiệm về nghề thương hiệu. Tâm huyết trong mỗi câu hỏi trăn trở của các bạn, chân thành trong từng góp ý về cách thức vận hành và nội dung bài giảng.

Và 11 buổi học thực sự không dài. Nhưng đủ dài để chúng ta đến được với nhau và “kết duyên” với nhau. Cái “duyên” này đến từ những điều “nhỏ nhặt” diễn ra hàng ngày trên lớp: những câu bình luận hóm hỉnh của anh Cường (CEO An Hoà Design); những y tưởng bột phát khá sáng tạo và cá tính của Linh Litado; chia sẻ thâm trầm sâu sắc của anh Châu (Tổng giám đốc Nam Dược); giãi bày đậm hương vị chua ngọt “ăn không muốn dừng” của anh Lam (Chủ doanh nghiệp ô mai Hồng Lam); buổi đầu hơi “thăm dò” nhưng sau đó cực sôi nổi và nhiều ý kiến sắc sảo như Đạt (CEO của SEONgon);  chia sẻ mộc mạc như các bạn trẻ Thành (CEO Đồng Phục học trò K14), Nam (CEO Vietmoz);  phong cách rất cầu thị của anh Giang “Gấu Panda” (CEO Hương Thuỷ Books); tâm huyết như doanh nhân trẻ Hiếu (Raothue.vn), Trung (CEO True Plus)  hay Việt Phương (CEO công ty Phương Việt); luôn nhiệt huyết và “máu” như bạn Huyền (Vinova), Tuyến (Indochina Junk) hay của em Diệp “Sẹo đại ca”; thâm trầm, ít nói nhưng đóng góp “theo cách của bạn” như Thành (ATH Design), Sơn (CEO của Creative Vietnam), Ngọc (Chủ nhãn hiệu thời trang Savvy), Huyền (Rubie media), Ly (Vuvuzela) hay Quang (Giaytot.com); hay trốn học như  nhưng bù lại học buổi nào là ‘dốc gan ruột” buổi ấy như anh Hiêp (CEO Linstar); học chăm, ham học như sinh viên duy nhất của lớp là em Mai Hương …..

Và còn nhiều, rất nhiều nữa, không kể hết được. Các chia sẻ của các anh chị như gia vị không thể thiểu giúp cho “bữa ăn” thương hiệu của của chúng ta thật đậm đà và nhiều màu sắc. 

36 học viên của lớp brand mà tôi may mắn được đứng lớp là 36 tính cách, 36 cases study hết sức đa dạng và tôi đã “học lỏm” được từ các bạn khối điều thú vị. Có thể không phải tất cả đều “very happy” với những gì các bạn đã nhận được, nhưng tôi tin rằng chúng ta đã có những kỷ niệm đẹp với nhau – những buổi học (đúng hơn là những buổi chia sẻ) sôi động và đầy cảm hứng. 

Từ nay mỗi tối thứ 3 các bạn có thể dành thời gian cho gia đình và bạn bè. Mỗi sáng thứ 7 mùa thu đẹp trời, các bạn tự do thư thái thưởng thức cà phê sáng trong lành thay cho lo dậy sớm hộc tốc lao đến lớp học. Cái gì đầu tiên thường khó quên. Và tôi sẽ không bao giờ quên “mối tình đầu” của tôi với các bạn với tư cách là “huấn luyện viên” về quản trị thương hiệu. 

Lời kết của bài hát “Hotel California” có câu: You can check out, but you never leave (xin để nguyên câu tiếng Anh, vì dịch ra tiếng Việt khó hay như bản gốc).

Chúng ta đã “check out” khoá học. Nhưng hy vong tôi và các bạn “never leave” những gì chúng ta đã chia sẻ với nhau. Kiến thức nhận được có thể chưa hoàn hảo, nhưng nó sẽ ở lại với bạn, song hành với công việc các bạn đang và sẽ làm.  Tình cảm nồng hậu các bạn dành cho tôi sẽ là hành trang giúp cho nghề hay đi chia sẻ của tôi giàu hơn, có ý nghĩa hơn.

Cái gì xuất phát từ trái tim sẽ đến được với trái tim.

Cảm ơn tất cả các bạn.

Đức Sơn

 

Advertisements

Read Full Post »

5565916-breaking-news-headline-on-a-mock-up-newspaperĐứng trước sạp báo mỗi sáng, bạn hoa mắt vì quá nhiều báo và tạp chí với đủ loại tiêu đề khác nhau.

Đến văn phòng, mở máy tính bạn lại chóng mặt vì quá nhiều trang web với đủ loại giật tít mời gọi.

Ngày nghỉ cuối tuần đền hiệu sách đến nhức hết cả mắt vì tên cuốn sách nào cũng kêu, cũng hấp dẫn.

Còn nữa, lướt Facebook bạn nhiều khi phát mệt vì ngồn ngộn đủ kiểu status, links và notes như môt cái “chợ” thông tin. Thật là vàng thau lẫn lộn.

Làm thế nào để chọn được tờ báo/tạp chí có bài hay bạn đang quan tâm? Làm thế click đúng phắp bài viết bổ ích cần đọc trên mạng? Làm thế nào mua đúng cuốn sách hay cần đọc?

Và làm thế nào để đừng phí thời gian “bơi” trên facebook vì những thông tin vô bổ chả liên quan?

Headline (tiêu đề/giật tít) sẽ giúp bạn điều này

Công việc tốt nhất thế giới với dòng giới thiệu đầu tiên “Hàng ngày đi tắm biển, ghi nhật ký và bạn kiếm được 200,000 USD cho 6 tháng” – Hedaline cho chiến dịch quảng cáo du lịch biển của bang Quesland (Úc) đã nhận được 35,000 đơn xin việc từ 200 quốc gia trong vòng 15 ngày kể từ khi đăng thông báo.

Selling point: Sự tò mò! Wow, “ăn chơi” mà được trả lương như VIP thế này á?

Chúng tôi sẽ nỗ lực hơn – câu định vị thương hiệu cho thuê xe hơi Avis của Mỹ (do Bill Bẻn Bach viết) cách đây 50 năm và đến nay vẫn được coi là một trong mười “headline” sáng tạo hay nhất mọi thời đại.

Selling point: sự “lấp lửng”! cụm từ “nỗ lực hơn” gây ra sự hiếu kỳ và dễ thiện cảm. “Nỗ lực hơn’ là cái quái gì nhì?

Định vị thương hiệu – cuộc chiến trong tâm trí khách hàng/“Positioning – the battle for your mind” – cuốn “kinh thánh “ cho dân làm nghề marketing của 02 chuyên gia marketing danh tiếng Al Ries & Jack Trout. Bản thân tiêu đề sách chính là đúc kết tuyệt với nhất cho lý thuyết về định vị thương hiệu rồi.

Các ví dụ trên rất tiêu biểu cho vai trò tối quan trọng của một tiêu đề xuất sắc có thể làm ra tiền (a headline that makes money).

Nhưng bạn hãy tạm quên chúng đi. Chúng ta không phải ai cũng là chuyên gia để có thể sáng tạo ra những Headline như vậy.

Tôi muốn chia sẻ với các bạn cách viết Headline cho các bài viết (bài báo, viết notes) hay status cá nhân phù hợp – những cái gần với cuộc sống hàng ngày của dân marketers hơn.

Headline nên ngắn, càng ngắn càng tốt

Tại sao vậy? Đơn giản là ai cũng thích đọc một tiêu để … ngắn. Người đọc bây giờ “lười lắm’. Vì họ có cả một “rừng” thông tin chờ đón mỗi buổi sáng. Hơi đâu mà làm tội coi mắt vì những tiêu đề dài lê thê nhỉ! Ban đầu bạn có một tiêu để 10 từ? Hãy giảm xuống 8 từ? Tốt lắm. Trước khi tắt máy tính đi ngủ hãy giảm xuống 4-5 từ nhé! Chưa xong. Sáng mai ngủ dậy với đầu óc minh mẫn, hãy cố giảm xuống còn 3 từ xem sao. Hãy học cách “keo kiệt” với từ ngữ như kiểu các bà nội trợ lọc lõi đi mặc cả từng xu ngoài chợ nhé. Giá cả cái gì cũng tăng, riêng  độ dài của Headline là cứ phải giảm kịch trần vào.

Headline  diễn đạt được toàn bộ thông điệp của bài viết (hoặc status)

Vì nếu không, nó không đủ hấp dẫn để “bắt” người đọc click vào bài viết và đọc thông điệp bạn muốn gửi tới họ. Khó nhỉ, vừa phải ngắn vừa phải thể hiện được bao nhiêu là nội dung muốn chia sẻ. Mỗi bài viết hay note của mình, tôi thường thay sửa Headline cả chục lần mới tạm hài lòng. Nó là “mồi nhử” mà. Mồi mà không “ngon”, làm sao “nhử” được bạn đọc. Bạn đọc bây giờ, bạn biết đấy, thông minh và biết chọn hàng lắm.

Headline nên dùng các Key word (từ khoá) gây liên tưởng và gợi sự tò mò

Headline phải ngắn. Chính vì ngắn nên bạn càng nên “khó tính” và sáng tạo khi chắt lọc từ. Thể hiện cùng một nội dung, nhưng “Điểm chốt thương hiệu” gây chú ý hơn là “Đi tìm điểm bán hàng cạnh tranh bền vững của thương hiệu” đúng không nào? Cụm từ “điểm chốt” là từ ‘đắt” – vừa cô đọng nội dung vừa gây hiếu kỳ cho người đọc. Thời buổi khó khăn này ai cũng thích đồ rẻ, nhưng Headline dùng từ càng đắt càng dễ “bán hàng”. “The headline that sells” là vì vậy.

Cẩn thận với cách giật tít gây shock

Độc giả click vào bài viết vì Headline gây shock nhưng chính họ cũng quay lưng với tác giả nếu chỉ shock về headline nhưng quá boring và nhạt nhẽo về nội dung. Tôi khuyên các bạn nên viết Headline gây “chú ý” hơn là gây shock. Nếu một người đã có uy tín, họ có thể “phiêu” một chút với headline “quá tay”. Vì dù sao, người ta cũng biết cái “chất” của họ rồi nên sự tương thích giữa giật tít và nội dung chia sẻ chắc sẽ không vênh nhau nhiều.

Chúng ta ai cũng muốn chia sẻ những điều mình mình thấy tâm đắc và bổ ích với cộng đồng. Để mọi người “dừng lại” với bạn dù chỉ trong chốc lát, bạn không nên dễ dãi với những điều viết ra. Cho dù đó chỉ là một status đơn giản trên Facebook hàng ngày. Hãy có ý thức rèn luyện kỹ năng viết từ những viên gạch đơn giản đầu tiên.

Không phải ai sinh ra cũng có thể làm những điều vĩ đại. Nhưng ai trong số chúng chúng ta cũng có thể làm những điều đơn giản một cách “vĩ đại”.

Bắt đầu từ cách ‘giật tít” Headline. Let’s go!

Nguyễn Đức Sơn

Giám đốc chiến lược Thương hiệu – Richard Moore Associates

Read Full Post »

Văn hoá tranh luận

t6a-2Trong thế giới phẳng ngày nay, chúng ta có nhiều cơ hội để thể hiện quan điểm cá nhân hơn.Trên các diễn đàn hay mạng xã hội Facebook, ai cũng bình đẳng như nhau để chia sẻ và được chia sẻ về bất cứ đề tài nào họ quan tâm.

Thái độ, thói quen và kiến thức của mỗi cá nhân bộc lộ khá rõ khi bày tỏ ý kiến cá nhân. Cầu thị và bảo thủ. Điềm đạm và hiếu thắng. Hay và chưa hay. Phù hợp và chưa phù hợp.Tạm gọi đây là văn hoá tranh luận.

Để thực sự hiệu quả khi tranh luận (cho dù trên “chợ” Facebook hay một buổi workshop chính thống) cần tránh những “căn bệnh” sau.

Nâng quan điểm

“Xách ba lô lên và đi” ảnh hưởng xấu đến phong cách sống của giới trẻ – không phải cứ muốn tự do muốn viết gì thì viết. Cái gì cũng phải có gia phong nề nếp!

Giới trẻ mà theo Huyền Chíp thì bỏ học hết à? Tự do theo kiểu Phương Tây là đâu có được. Đâu còn là thuần phong mỹ tục của người Việt Nam.

Đây chỉ là một vài ví dụ về “sự kiện” Huyền Chíp trong thời gian qua. Cha mẹ ơi, đọc mà nghe chóng cả mặt, toát hết cả mồ hôi. Cứ mỗi khi có “biến” nào đấy về một sự kiện gây tranh cãi, y như rằng có một luồng ý kiến (không ít) quy tất tần tật về những mỹ từ to tát như “thuần phong mỹ tục”, “giá trị đạo đức” hay “bản sắc dân tộc”.

Nhớ lại xem nào. Hồi Nick Vujicic sang Việt Nam, những ai cổ suý cho sự xuất hiện truyền đầy cảm hứng của anh đã nhận được sự dè bỉu là “đồ sính ngoại”. Hay nhạc sỹ Trần Tiến (trong vai trò giám khảo của “Bước nhảy hoàn vũ”) đã bị những người tự nhận là có “thuần phong mỹ tục” chê tơi bời chỉ vì một vài bình luận đôi chút phá cách của ông. Tôi nhớ hình như ông nhận xét vũ công có cơ thể sexy thì phải. Có gì quá đà đâu nhỉ? Khi xem giải trí nhưng hình như một số người chỉ thích nghe những gì thật mô phạm, chuẩn mực như sách giáo khoa thì phải.

Cuộc sống vốn đã phức tạp. Đâu cần phải cố tình phức tạo hoá thêm những điều đơn giản. Nhiều lúc chúng ta tự lấy dây buộc mình vì những giá trị tinh thần to tát mà chưa chắc chúng ta đã hiểu chúng là gì. Thay vì “mô phạm hoá” với những nhận xét ra vẻ “đạo đức”, chúng ta nên “xách ba lô lên và đi” như bạn Huyền chip chip gì đó. Không cần đi 25 nước (nói thật, chả mấy người đủ dũng cảm làm điều này đâu). Đi pinic ra ngoại ô, đi xem phim, đi uống bia … đi để hưởng thụ cuộc sống rất ngắn ngủi hơn là chết chìm trong một mớ lý luận và giá trị đạo đức không có thật.

 Lan man

Nói dài, viết lê thê đã ngại đọc rồi. Nhưng vô bổ và mất thời gian nhất là những ý kiến lan man, bình luận chả liên quan gì đến chủ để đang tranh luận. Các ý kiến phân tích, phản biện đang nói về một bài viết có chủ đề ABC liên quan đến thương hiệu. có bạn nhảy vào “chém” rất dài và “máu” về vai trò của … tài chính so với marketing. Đang tranh luận liệu “Quảng cáo thoái vị, PR lên ngôi” thực tế có diễn ra tại nước phát triển như Việt Nam hay không, có bạn lại đăng đàn cho rằng tại nước Mỹ người ta không còn tin vào quảng cáo.

Không tính một số ít cố tình bình loạn sai topic để show-off bản thân một cách lộ liễu, nhiều người có thói quen lan man rông dài từ “cái lọ xọ cái chai” về bất cứ đề tài nào họ tham gia. Sau một hồi “chém” loạn xị mới nhận ra rằng chẳng thu nhận được gì bổ ích. Quy luật về sự tập trung hiển diện khắp nơi mọi chốn. Kể cả cái cách mà người ta hay gọi là “buôn chuyện”.

Chỉ trích cá nhân

Nhiều người thích chỉ trích người khác như một cách để thể  hiện bản thân.

1384247_10151918008684910_773138320_nTôi không quan tâm lắm (và cũng không có thời gian đọc) về cuốn sách “Xách ba lô lên và đi”. Chỉ đôi lần nghía qua các ý kiến bình luận về tác giả của cuốn sách mới thấy thật ái ngại cho cô bé này. Chỉ là một cuốn hồi ký cá nhân, ghi lại những câu chuyện trải nghiệm cá nhân. Túm lại một chia sẻ rất cán nhân. Thay vì chỉ nên dừng lại phân tích góp ý về tính xác thực miêu tả trong cuốn sách, nhiều “người lớn” áp đặt luôn cho bạn trẻ này là “thiếu trung thực”, “muốn hơn người” hay “ngựa non háu đá”.

Phê bình, chỉ trích là cần thiết. Đối với những người hay viết, họ sẽ “lớn” hơn nhờ những ý kiến phản biện hơn là những lời ngợi khen. Mọi bình luận hay chỉ trích, dù rát mặt” đến đâu hay cho dù chưa chính xác, cũng đáng để lắng nghe.

Chúng ta cùng “chém” nào. Không có ý kiến nào đúng, chả có ý kiến nào sai. Tất cả những lời tán đồng  thân thiện và phản biện gay gắt đều có giá trị như nhau.  Miễn là không chỉ trích cá nhân, không lan man và không nâng quan điểm. Cần nhất là tính xây dựng và sự tôn trọng lẫn nhau.

Tham gia tranh luận như pha chế một ly cà phê. Đừng để nó đắng nghét hay nhạt thếch vì những tạp chất độc hại.

ĐứcSơn

Richard Moore Associates

Read Full Post »

2013-05-30 19.24.59_1Picasso’s paintings are often very expensive. The most one was priced at 106 million dollar. Every of his line of drawing “draws” money. People spend millions of dollar to own a painting of Picasso. However, except for few professionals, how many people can really understand his message in his drawings? Not important. They pay for the name Picasso, not for paintings.

The creation of art works is different from that of marketing works.

An advertising product, TVC, print ads or billboard, must set an ultimate purpose: the brand core value is creatively well-communicated to customers.

Customers are ready to buy an art work though they don’t understand it. In contrast, customers will not buy a product if they don’t get the value the product brings to them. That’s the reason why the creativity in marketing is sometimes more “difficult” than in arts. Those who play around brand creativity should both “fly” with “out-of-box” ideas and keep a realistic mind to “stand on the ground”.

That’s the reason why branding or advertising agencies need the combination between “strategic mind” and “creative thinking” when brainstorming creative concepts. The imbalance of this would result in a creative product which customers find it hard to absorb. It may become a confusing art works like Picasso’s works – artistic but not “eatable”. On another hand, it is a boring ads like a bread – eatable but not artistic.

It’s a common knowledge that the creativity makes difference. A great difference. However, some marketers tend to complicate the creativity and make marketing product become “art works” that is too far away to be understandable to clients.

Creative people are tempted to create strange and confusing creative products for customers. You surely happen to stand in front of a poster or watch a TVC without getting its message. Then you are reluctant to “digest” a kind of “art works” from marketers who try to become artists. They are passionate to find the abnormal (instead of difference) and forget the ultimate purpose of marketing creative: serving the customers. Unlike in the gallery, Picasso’s paintings like Nude, Green Leaves and Bust are bought at over 100 million dollar. I bet that if these paintings had not been signed by Picasso and sold on the street pavement, would people buy them at several ten of dollar.

Another common trap of creativity is to complicate everything. Creative language should be sublime and ornate and imaginary should also be hard to understand. Big mistake! The nature and challenge of creation is to simplify complicated things and describe abstract issues by easy-to-understand words.

Great creators are not necessarily the inventors. They are capable of speaking and doing what everyone already knows. But no one knows how it works before they speak out and do it. Once Christopher Columbus asked his friends to put an egg in its vertical side without falling. No one knows how to do while he calmly lightly beat the egg without breaking it and put it on the table.

“The true sign of intelligence is not knowledge but imagination.” (Albert Einstein)

“Logic will get you from A to Z; imagination will get you everywhere,” added Einstein.

Sound great! But marketers should “beware”, don’t “fly everywhere” with winged words.

Those who work in art only need great imagination to create creative works of aestheticism. Marketers; however, need both: imagination and logic. The imagination helps them come up with “out-of-box” ideas while logic plays as an invisible string which prevents them from flying too far from the destination: serving the customers.

Nguyễn Đức Sơn

Brand Strategy Director – Richard Moore Associate

 

Read Full Post »

Các bức hoạ của Picasso thường rất đắt. Bức đắt nhất có giá đến 106 triệu USD. Mỗi nét cọ sáng tạo của ông đều “vẽ” ra tiền ra bạc. Người ta đổ hàng đống tiền để khuân về một bức vẽ của Picasso. Nhưng trừ một số ít người trong giới chuyên môn liệu có mấy người hiểu được thông điệp ông vẽ gì? Không quan trọng. Người mua sẵn sàng trả rất nhiều tiền vì tác giả của nó là Picasso.

Sáng tạo của tác phẩm nghệ thuật khác với sáng tạo các “tác phẩm” truyền thông marketing.

Một sản phẩm quảng cáo, bất kỳ dưới hình thức nào, dù đó là TVC, print ads hay một tấm billboard đều phải đặt ra mục tiêu tối thượng: giá trị cốt lõi của thương hiệu được thể hiện một cách sáng tạo nhưng phải dễ hiểu đối với khách hàng.

Khách hàng sẵn sàng mua một tác phẩm hội hoạ cho dù không hiểu. Nhưng khách hàng sẽ không mua sản phẩm khi họ không hiểu giá trị mang lại của sản phẩm đó là gì. Sáng tạo trong hoạt động marketing nhiều lúc “khó” hơn hoạt động sáng tạo nghệ thuật chính vì điều này. Những người làm nghề sáng tạo thương hiệu vừa phải biết “bay” trên mây với những ý tưởng “out-of-the box” vừa phải có đầu óc thực tế để giữ “hai chân trên mặt đất”.

Đây là lý do các agency về thương hiệu hay quảng cáo cần có sự kết hợp giữa “tư duy chiến lược” và “suy nghĩ sáng tạo” mỗi khi brain-storming một ý tưởng sáng tạo ứng dụng trong hoạt động truyền thông. Nếu mất cân bằng một trong hai yếu tố này một sản phẩm sáng tạo sẽ rất khó “nuốt” với khách hàng. Nó có thể trở thành một tác phẩm nghệ thuật khó hiểu như đa số tác phẩm của Picasso– nghệ thuật nhưng chẳng ‘ăn’ được. Ở chiều ngược lại nó là một sản phẩm quảng cáo khô khốc như chiếc bánh mì khô – ăn được nhưng chẳng nghệ thuật.

Ai cũng thuộc nằm lòng rằng sáng tạo tạo ra sự khác biệt. Thậm chí khác biệt rất lớn. Đáng tiếc một số chuyên gia marketing có xu hướng “nghệ thuật hoá” quá mức và phức tạp hoá sự sáng tạo.

Một bộ phận những người làm sáng tạo có xu hướng cố tạo ra những sản phẩm lạ lẫm và khó hiểu đối với khách hàng. Chắc đã nhiều lần bạn đứng trước một poster quảng cáo hay nghe một TVC nhưng không thể đoán được thông điệp của chúng là gì.  Đó là lúc bạn buộc phải “tiêu hoá” một dạng “tác phẩm nghệ thuật” khiên cưỡng của những người làm marketing đang cố trở thành nghệ sỹ. Họ mải mê đi tìm sự dị biệt (thay vì khác biệt) mà quên đi mục tiêu tối thượng của marketing sáng tạo:  phục vụ khách hàng. Không giống như điều xảy ra tại phòng tranh triển lãm, nơi các bức tranh kiểu như  “Nude,Green Leaves and Bust” của Picasso đã được một tỉ phú mua với giá hơn 100 triệu đô la Mỹ. Xin hồ đồ dự đoán rằng với đa số người trần mắt thịt, bức tranh này nếu không ký tên Picasso và bày bán trên hè phố không dám chắc nó sẽ được mua với giá vài chục đô la hay không.

Cái bẫy phổ biến khác của sáng tạo là phức tạp hoá mọi vấn đề. Ngôn ngữ sáng tạo thì phải cao siêu bóng bẩy. Hình ảnh thì phải càng khó hiểu càng tốt. Sai lầm. Bản chất và cái khó của sáng tạo là đơn giản hoá một vấn đề phức tạp. Mô tả những vẫn đề khó hiểu bằng ngôn ngữ giản dị và dễ hiểu.

Người làm sáng tạo giỏi cũng không cần thiết phải là người phát hiện những điều mới mẻ. Họ là người có khả năng nói và làm những điều ai cũng biết. Tất nhiên trước khi họ nói và làm không ai biết nó diễn ra như thế nào. Có một nhà bác học đố bạn bè ông làm thế nào để để quả trứng theo chiều dọc lên bàn mà nó không rơi. Sau khi để mọi người nghĩ nát óc không ra giải pháp, nhà bác học mới bình thản mỉm cười đập nhẹ một đầu quả trứng cho rạn nhưng không vỡ và đặt lên bàn.

“Dấu hiệu thực sự của sự thông minh không phải kiến thức mà là trí tưởng tượng” (Albert Einstein)

Einstein còn nói thêm rằng, sự logic có thể đưa chúng tatừ điểm A đến điểm Z, còn trí tưởng tượng có thể đưa chúng ta đi khắp nơi. Nghe rất hay, phải không nào! Nhưng các marketers hãy cảnh giác. Đừng dễ dãi “bay khắp nơi” với những lời có cánh.

Trong marketing, một câu nói, một bức ảnh khác thường không phải là một sản phẩm sáng tạo chừng nào nó mang lại một thông điệp có ý nghĩa nào đó của thương hiệu. Khi đã rơi vào “hội chứng” cuồng sáng tạo, người ta dễ “ép” tất tần tật những cái vốn chỉ là “khác lạ” (thay vì “khác biệt”) vào cái tên mỹ miều “sáng tạo”.

Người làm nghệ thuật đơn thuần chỉ cần có trí tưởng tượng hơn người để cho ra những sản phẩm sáng tạo nhấn mạnh yếu tố duy mỹ. Nhưng người làm marketing sáng tạo cần cả hai: cả trí tưởng tượng và sự logic. Trí tưởng tượng giúp họ think “out-of-box”. Còn sự logic như sợi dây vô hình thông minh giúp họ không bay quá xa cái đích của sản phẩm sáng tạo: phục vụ khách hàng.

Nguyễn Đức Sơn

Giám đốc chiến lược thươnghiệu – Richard Moore Associate

 

Read Full Post »

969200_10151674495249910_977381694_nĐọc sách là để thực hành. Đó là mục đích của các markters. Ngoại trừ làm trong lĩnh vực giáo dục và nghiên cứu, bạn không nhất thiết phải “chết chìm” trong các trang sách dày đặc kiến thức một cách vô ích.

Vì nếu chỉ “học” mà không “hành” kiến thức sẽ vào tai này ra tai kia. Rất nhanh. Nguy hiểm hơn, có bạn còn có thể sẽ bị “ngộ chữ” vì đọc nhiều nhưng làm ít.

Một học giả đã nói rất hay thế này: “The greatest obstacle to discovery is not ignorance – it is the illusion of knowledge”. Tạm dịch: cản trở lớn nhất của việc khám phá không phải sự ngu dốt mà là ảo tưởng về tri thức.

Sợ nhất là kiến thức nửa vời. Sợ hơn nữa là sự ngộ nhận về sự hiểu biết của mình.

Để tránh sa vào cái bẫy “biết rồi” rất đơn giản: đọc đến đâu hành đến đó. Chỉ nên tập trung vào một lĩnh vực chuyên sâu nào đó thôi. Tích luỹ thật nhiều kiến thức trong lĩnh vực này và cố gắng tận dụng mọi cơ hội có được để kiểm nghiệm nó.

Các sách về marketing của các doanh nhân, học giả hay các nhà tư vấn có tên tuổi thường là đúc kết rất nhiều kiến thức cô đọng rất bổ ích. Sách về thương hiệu có Phillip Kottler, David Aaker, Al Ries, Jack Trout hay Kevin Keller; sách về quảng cáo & PR có Bill Bernbach, David Ogilvy hay Rosser Reeves.

Tôi làm nghề tư vấn thương hiệu. Khi lựa chọn sách báo về marketing, tôi có chiến lược rõ ràng: dành thời gian chính để đọc các tài liệu viết rất sâu về quản trị thương hiệu (Chiến lược, Định vị, Giá trị thương hiệu). Tất nhiên những gì liên quan đến marketing nói chung (PR, Quảng cáo, Social media v.v..) cũng cần phải tìm hiểu. Nhưng tôi chỉ dừng lại ở mức đọc để biết những kiến thức cơ bản nhất, những xu hướng phát triển để có cái nhìn toàn diện hơn, bao quát hơn.

Không nên đọc nhiều sách. Chính xác là không nên đọc nhiều loại sách một lúc. Lời khuyên này xuất phát từ kinh nghiệm cá nhân của tôi. Nó có thể đi ngược với quan điểm chung của nhiều người. Đọc sách thì bao giờ chẳng bổ ích. Không bổ âm sẽ bổ dương. Chả lẽ sách chuyên môn chỉ dành cho nhữngngười đã đi làm? Hay chưa có cơ hội “hành” thì chưa nên đọc sách.

Không hẳn như vậy.

Chúng ta chỉ có 24h một ngày để sống. Chỉ có khoảng 10-12 tiếng một ngày cho công việc. Chúng ta cần thời gian cho gia đình, cho bạn bè và cho các thú vui cá nhân (tôi chả dại gì suốt ngày chũi mũi vào cái mớ marketing và branding nhức hết cả đầu). Nếu chưa có cơ hội thực hành, hãy chỉ đọc những cuốn sách trong phạm vi chuyên môn đã được học và gần với nghề nghiệp bạn sẽ theo đuổi.

Hãy biết “đọc” một cách thông minh nhất, tập trung nhất .Đọc đến đâu “hành” đến đấy. Lúc đó kiến thức mới thành cái của mình. Và đó cũng là mục đích cuối cùng của việc đọc sách.

Nhưng dù sao, tôi vẫn chúc các bạn đọc … nhiều sách!

Nguyễn Đức Sơn

Brand Strategy Director – Richard Moore Associates

 

Read Full Post »

Potrait photo1Con gái:  Câu châm ngôn ba thích nhất là gì?

Karl Marl: Hãy biết hoài nghi tất cả

Trước đó Marl đã có 19 câu trả lời cho nhiều câu hỏi khác nhau của con gái về bản thân, gia đình và cuộc sống.

Thông điệp ông muốn gửi con gái: con hãy biết lắng nghe không chỉ bằng sự cầu thị của con tim mà cả bằng sự sáng suốt khôn ngoan của trí óc.

Ông không có ý khuyến khích con gái mình trở thành người hay đa nghi. Ông muốn con gái biết “hoài nghi”.

“Hoài nghi” là hành động khách quan cần thiết để đánh giá thấu đáo một sự vật hiện tượng. Ngược lại, “Đa nghi” thuộc về tính cách tiêu cực kiểu như “nhìn đâu cũng có vi trùng”.

Karl Marl đang gián tiếp nói về Critical thingking (suy nghĩ biện chứng) trong quá trình tiếp nhận thế giới quan của con người.

Không tô hồng quá cũng không bôi đen quá. Không bảo thủ vì ego (cái tôi cá nhân) cũng không dễ giãi hùa theo majority effect (tâm lý đám đông). Không bị chi phối bởi các “bẫy” tâm lý về nhận thức như bias (định kiến), hallo effect (suy nghĩ mặc định) hay stereotype (rập khuôn). Và cũng không nên “nâng quan điểm” về một quan điểm nào đấy mà chủ thể của nó cũng không nghĩ tới.

Suy nghĩ biện chứng là cách đánh giá nhìn nhận sự vật hiện tượng một cách khách quan như đúng với những gì nó vốn có.

Xin lấy lại ví dụ về phản ứng của “người lớn” đối với hiện tượng bé Nhật Nam để minh hoạ.

Một trong những phát biểu gây “sốc” của bé Nhật Nam: “Em không đọc truyện tranh vì mẹ em nói truyện tranh là con sâu đục khoét tâm hồn”.

Với văn hoá giao tiếp quen theo “khuôn phép” cố định của xã hội Việt nam, thật dễ hiểu khi cách nghĩ “khác người” này bị ném đá tơi bời.

Và đây một “viên đá” điển hình: “Điều đầu tiên là em hãy tập cách khiêm tốn và bước lại những bước đầu tiên của hành trình đời người đi. Đừng tập nhảy trước khi tập chạy, đừng tập chạy trước khi tập đi, và đừng tập đi trước khi tập đứng. Em càng vội, khi vấp ngã em sẽ càng đau”.

Sao phải đao to búa lớn đến vậy. Ý kiến của bé Nam đâu có dấu hiệu gì của sự kiêu ngạo hay “nổ” có chủ ý đâu. Người lớn hay thật, có thể “nâng quan điểm” đạo đức và dạy đời ngay cả với ý kiến chủ quan cá nhân của một đứa trẻ. Đã gọi lá ý kiến cá nhân thì có đúng có sai, có chính xác và không chính xác. Em bảo “không thích đọc chuyện tranh” thì rõ ràng chỉ là sở thích và quan điểm cá nhân của riêng em thôi.

Đây không phải là “suy nghĩ biện chứng”. Đây là thái độ “cực tả” của người chỉ trích.

Suy nghĩ hay tư duy biện chứng giúp chúng ta có một thái độ đúng mực và khách quan khi discuss (tranh luận), argue (tranh cãi) hay thậm chí judge (phán xét) một ai đó, hiện tượng nào đó hay quan điểm nào đó.

Và đây là cách tiếp cận vấn đề khác với ý kiến ở trên.

“Chị rất thích truyện tranh, và cả văn hóa Nhật nữa. Có lẽ mẹ em cũng giống như bao người mẹ khác, sợ truyện gì chỉ có tranh không, thì khả năng viết sẽ kém đi. Điều đó đúng, không thể chối cãi, nhưng trước khi làm quen với những gì hàn lâm, có lẽ em nên thử tiếp cận với những điều giản dị mà nhân văn ở trong những hình ảnh truyện”.

Thái độ “phê bình” này rõ ràng nhân văn hơn và nhẹ nhàng hơn. Cách thể hiện quan điểm, nhiều khi khác nhau không phải ở tính chính xác đúng sai mà ở thái độ tiếp cận vấn đề. Sự khác nhau này cũng là tiêu chỉ để phân biệt chúng ta có “biện chứng” không. Và hiệu quả cũng sẽ rất khác.

Suy nghĩ biện chứng đã được đề cập đến trong phương pháp luận của nhà tư tưởng Socratet của thời Hy Lạp cổ. Nghĩa critical (phê bình) không phải là thái độ nghi ngờ hay chỉ trích mà là cách tiếp cận biện luận đa chiều để tìm ra câu trả lời khách quan nhất cho một sự vật hiện tượng. Trong tranh luận, suy nghĩ biện chứng giúp ta “taking up the problem of life” biện luận đánh giá một vấn đề của cuộc sống.

“Kinh doanh không phải là chiều theo ý khách hàng” – Steve Jobs

Nói vậy nhưng không phải vậy. Ẩn ý của Jobs là sản phẩm sáng tạo không phải chạy theo khách hàng mà là định hướng dẫn dắt thị hiếu của khách hàng. Các thương hiệu khác cũng sẽ làm như Apple: không cần nghiên cứu thị trường, không cần phân tích insights khách hàng, cứ đóng cửa và làm ra sản phẩm đột phá và sẽ thành công? Tốt thôi. Nhưng những ai có ý định “Copy” & “Paste” cách làm này của Apple thì hãy đảm bảo rằng đóng họ có trong tay một đội ngũ siêu thiết và có một CEO với bộ óc siêu sáng tạo như Steve Jobs.

Người hay đa nghi và suy nghĩ tiêu cực thường cả tin và hay phán xét cuộc sống quanh họ. Ngược lại, những ai có “suy nghĩ biện chứng”  không dễ bị thuyết phục dù họ rất cởi mở đối với mọi vấn đề. Bạn hãy biết “hoài nghi tất cả” một cách khách quan nhất. Nhưng bạn đừng trở thành người “đa nghi Tào Tháo”.

Người hay đa nghi sẽ suốt đời “khổ sở” chạy theo cuộc chơi. Còn người biết suy nghĩ biện chứng sẽ là người làm chủ cuộc chơi.

Nguyễn ĐứcSơn

Richard MooreAssociates

 

Read Full Post »

Older Posts »

%d bloggers like this: